W przedszkolu 14 sierpnia 2017

Dojrzałość emocjonalna dziecka. Jak mądrze ją rozwijać

Za nami już połowa sierpnia, co przypominają nam uginające się od szkolnych materiałów półki sklepowe . Rodzice oprócz wyposażenia tornistra i piórnika muszą zwrócić uwagę, czy ich dziecko jest gotowe, by pójść do szkoły. Psycholodzy i pedagodzy mówią często tutaj o dojrzałości szkolnej. To pedagogiczny żargon. Dojrzałość szkolna obejmuje rozwój fizyczny i psychiczny, na który składa się emocjonalny, społeczny i umysłowy. Przed wami kilka sposób jak kształtować i rozwijać dojrzałość emocjonalną dziecka.

Zastanówmy się do czego musimy przygotować dziecko, co czeka go po przekroczeniu progu szkolnego? Hałas na korytarzu, niekiedy dochodzący do 90 decybeli – to głośniej niż pralka. Dzwonki na lekcje regulują rytm pracy i odpoczynku, inny budynek, nauczycielka. To wszystko sprawia, że dziecko jest oszołomione nowością. Do tego mogą dojść na początku sytuacje, w których nauczyciel prosi konkretnego ucznia o rozwiązanie zadania przy tablicy. O ile materiał jest jeszcze łatwy do zrozumienia, to zadowolenie dziecka szkołą jest duże. Jednak po kilku tygodniach nauki szkolnej, u niektórych pociech ono słabnie i pojawiają się pierwsze problemy.

Jedną z przyczyn tego zjawiska jest brak dojrzałości szkolnej, a dokładnie brak dojrzałości emocjonalnej.  Mówimy o  niej, gdy dziecko nie radzi sobie w sytuacjach trudnych, na przykład kiedy przegrywa w grze, zabawie, czy nie potrafi spełnić poleceń dorosłego, czy rozwiązać zadania. Dziecko, które nie jest dojrzałe emocjonalnie, będzie nadmiernie przeżywało niepowodzenie, podczas rozwiązywania zadań przy tablicy lub gier ze swoimi rówieśnikami. Widząc spojrzenia innych dzieci, boi się, że sobie nie poradzi. Negatywne emocje blokują procesy intelektualne i w efekcie nie potrafi ono dojść do rozwiązania. Jego myśli się zapętlają. Tego typu warunki wywołują sytuacyjne upośledzenie umysłowe.

Jak zatem rozwijać dojrzałość emocjonalną? Poniżej przedstawiam wam kilka sprawdzonych i skutecznych sposobów.

Gry matematyczne. Profesor Edyta Gruszczyk-Kolczyńska twierdzi, że dzieci trzeba hartować do radzenia sobie w sytuacjach trudnych. Wyjaśnia, że jedną z najlepszych metod do kształtowania tej umiejętności są gry planszowe, ponieważ dziecko niedojrzałe emocjonalnie nie potrafi cierpliwie poczekać na swoją kolejkę, złości się, czasem wpada w “szał” gdy przegrywa lub szybko irytuje się grą.

Na początku proponuję przeprowadzać gry ściganki. Razem z dzieckiem na dużej kartce papieru (np. papier pakunkowy) narysujcie chodniczek, start, metę i wyjaśnijcie zasady. Waszymi pionkami mogą być plastikowe kapsle, zabawki z kinder niespodzianki lub inne drobne przedmioty. Po rozegraniu, tej prostej ściganki warto wprowadzić historyjkę, aby ją uatrakcyjnić i ponownie rozegrać kolejną turę np. wyścig samochodów dookoła świata. Trzecim etapem jest wprowadzenie rozwiniętego wątku matematycznego – np. grzybobranie. Do narysowanego wcześniej chodniczka można dorysować dodatkowe pola, na których połóżcie kasztany, które będzie można zdobyć w trakcie rozgrywki. Godnym polecenia mogą być także gry jak karciane „oczko”, kości, domino itp. Gry stwarzają sytuacje trudne, ponieważ każdy z uczestników chce wygrać, los nie wszystkim sprzyja, nie zawsze musi wygrywać. Wyjaśnianie dziecku, że to tylko gra i że następnym razem może być inaczej, to sposób na hartowanie dojrzałości emocjonalnej.

Baraszkowanie. Jednym z elementów dojrzałości emocjonalnej jest poczucie silnej więzi rodzica z dzieckiem, które daje mu poczucie bezpieczeństwa. Budowanie jej jest możliwe poprzez wspólne baraszkowanie. Rozłóżcie na podłodze koc, a na nim kilka poduszek i połóżcie się razem z dziećmi. Pogłaszczcie je, połaskoczcie, przewieźcie na barana itd. Weronika Sherborne mówi o zabawach w trzech odsłonach. Zabawy „z” polegają na obejmowaniu dziecka, wzajemnym bujaniu, ciągnięciu, robieniu tuneli. Zabawy „razem” to wspólne wykonywanie czynności, np. usiądźcie w rozkroku naprzeciwko siebie, złapcie się za ręce i przeciągajcie się na przemian. Trzecia kategoria kształtuje relacje „przeciwko”.  Polegają one np. na przygniataniu, przepychaniu, przeciąganiu.

Dni adaptacyjne w szkole lub przedszkolu. Placówki w większości organizują takie dni otwarte, pamiętajcie o nich, bo warto przejść się z dzieckiem, pokazać mu miejsce, jego klasę-pomieszczenie. Spotkania adaptacyjne pomagają mu oswoić się z nową sytuacją.

Odgrywanie roli w zabawach tematycznych. Zorganizujcie razem w domu sytuację nauczania, jedno z was będzie nauczycielem, drugie uczniem, zamieńcie się rolami. Niech dziecko przeżyje szkolną lekcję w formie zabawy. Tego typu odgrywanie roli pozwoli mu przygotować się do trudnej sytuacji.

Nie spóźnijcie się, gdy będziecie odbierać dziecko. Jako rodzice jesteście ostoją dla waszych pociech. Jeśli umówiliście się, że odbierzecie je np, po obiedzie, to róbcie wszystko, co w waszej mocy, by być o tej godzinie w szkole, czy przedszkolu. Dzieci choć są małe, świetnie pamiętają, kto i o której godzinie po nich przyjdzie. Niedotrzymanie słowa grozi utratą zaufania, a jego odzyskanie nie jest już takie proste.

Poświęćcie mu uwagę, nie na pięć, czy dziesięć minut. Odstawcie na bok telefony, tablety, najlepiej je wyciszcie, by żadne powiadomienie was nie rozproszyło. Znajdźcie czas by w 100% pobyć ze swoim synem, czy córką. Nie zadawajcie zbyt wielu pytań jak było w szkole, czy przedszkolu,  dajcie się mu wygadać. Pobawcie się w jego ulubioną zabawę, przeczytajcie ulubioną książkę. Te chwile są bezcenne, to inwestycja na przyszłość.

Nie zabierajcie dzieciństwa. Nie przeładujcie dziecka zajęciami dodatkowymi –  swoje ambicje odstawcie na bok. Sama łapię się na tym, że kiedyś nie było takich możliwości, tylu rozmaitych zajęć: tańca, karate, języka i chciałoby się, aby Marcin czy Lusia mogli z tego wachlarza skorzystać. Ale nóż w kieszeni mi się otwiera, gdy słyszę, że sześciolatka przez 5 dni w tygodniu ma dodatkowe lekcje, a to z języka angielskiego, baletu lub plastyki. Kiedy ona ma czas by być sześciolatką – ja w jej wieku biegałam cały dzień po ogrodzie, wspinałam się po drzewach, robiłam maseczki z kwiatków, a wy? Pamiętacie co robiliście gdy mieliście sześć, siedem lat?

Źródła:

Więcej na temat rozwijaniu dojrzałości emocjonalnej poprzez gry matematyczne w książce autorstwa prof. Edyty Gruszczyk-Kolczyńskiej „Dzieci ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się matematyki”, WSiP, 2013, strony 245-254.

Więcej o metodzie Weroniki Scherborne w książce „Ruch rozwijający dla dzieci”, WN PWN, 1997, strony 16-48

5
Dodaj komentarz

avatar
4 Comment threads
1 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
0 Comment authors
W roli mamy - wrolimamy.plMama w BarcelonieAla ZielonkaAnetta Kowalczuk-WieteskaMilena Kamińska Recent comment authors
  Subscribe  
najnowszy najstarszy oceniany
Powiadom o
Milena Kamińska
Gość

Gotowe, wszystko kupione a na zajęcia adaptacyjne chodziły przed pójściem do przedszkola

Ala Zielonka
Gość

Nie mam nic kupionego. Tornister i piornik zostaly z 1 klasy, reszta rzeczy po powrocie z wakacji.. w sumie nie mam jeszcze pomyslu co mu kupic, chyba zaczekam na liste rzeczy od naszej Pani l)

Anetta Kowalczuk-Wieteska
Gość

Mój Czterolatek chodzi do przedszkola także w wakacje,to Jego drugi dom.Nie mamy się do czego przygotowywać

Mama w Barcelonie
Gość

My we wrześniu rozpoczynamy żłobek i bardzo się boję! A na adaptację będę chodzić na pewno. Zobaczymy, kto przeżyje to lepiej, ja czy synek :p

W roli mamy - wrolimamy.pl
Gość

Powodzenia!

top-facebook top-instagram top-search top-menu go-to-top-arrow search-close